Mikroorganizmy, OZE a ziemia polska. Czas na innowacje.

Co zrobić, żeby procesy biodegradacji odpadów na kompostowni przebiegały w sposób nieuciążliwy dla otoczenia? Kompostownie muszą gdzieś przecież być budowane, ale to oczywiście nie znaczy, że muszą, mówiąc kolokwialnie, być „śmierdzącym” problemem dla otoczenia. Nowoczesne rozwiązania w przypadku odpadów biodegradowalnych są już nam dziś dostępne. Czas je wykorzystać na szerszą skalę, bo biodegradowalne odpady to znacząca część tych powstających zarówno w sektorze komunalnym, jak i przemysłowym.

Najczęściej preferowaną metodą obróbki odpadów biodegradowalnych jest poddawanie ich procesowi biologicznego przetwarzania podczas kompostowania (proces tlenowy) lub fermentacji (proces beztlenowy). To co uzyskujemy podczas kompostowania jest kompostem, natomiast skutkiem fermentacji jest biomasa i biogaz. Zarówno przefermentowana biomasa i kompost mogą i są wprowadzane na rynek jako nawóz organiczny lub środek organiczny doskonałe poprawiające właściwości gleby. Ze względu na swoją naturalną strukturę i ekologiczny wymiar działania, mają one przewagę nad sztucznymi nawozami, bo przede wszystkim przyczyniają się nie tylko do wzbogacenia składu gruntu o mikroskładniki, ale przede wszystkim wspomagają proces odtwarzania się żyznej warstwy ziemi.

Nowelizacja ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2011 Nr 152, poz. 897) już wymusiła na nas bardziej selektywne zbieranie odpadów i izolowanie z nich tych biodegradowalnych. Produkcja z nich nawozów i środków poprawiających właściwości gleby jest antidotum na gigantyczne ilości składowanych odpadów i formą zagospodarowania np. osadów ściekowych. Teraz jest czas na działania rozbudowujące innowacyjne technologie do ich przetwarzania. Takim rozwiązaniem jest wykorzystanie specjalnych szczepów mikroorganizmów, które modyfikują przebieg procesów gnilnych tak dalece, że nadal zachodzą one w harmonii z naturą, ale już bez tak uciążliwego dla otoczenia efektu ubocznego, jakim jest zapach.

bateria1

Bardzo dobrymi i efektywnie przyspieszającym proces rozkładu mikrobiologicznymi preparatami są dostępne na rynku pożyteczne mikroorganizmy. Podczas klasycznego kompostowania w pryzmach statycznych czas prowadzenia procesu zostaje skrócony średnio o 25% w porównaniu z kompostowaniem bez dodatku mikroorganizmów. Ponadto, dzięki zastosowaniu pożytecznych mikroorganizmów priobiotycznych można ograniczyć częstotliwość przerzucenia kompostowego materiału. Za sprawą narzędzi biologicznych, jakimi dysponują kompozycje pożytecznych mikroorganizmów, procesy mineralizacji materii organicznej zachodzą również w warunkach tlenowych, jak i niedoboru tlenu. Najszybszym i najbardziej zauważalnym efektem stosowania pożytecznych, priobiotycznych mikroorganizmów jest zmniejszanie wydzielania związków odorowych, zauważalne już w godzinę po aplikacji.

Bardzo istotnym efektem jest też higienizacja przetworzonego materiału. Ten argument jest niepodważalny w przypadku przetwarzania osadów ściekowych, które stanowią zagrożenie sanitarne ze względu na obecność bakterii chorobotwórczych oraz patogenów. Przy przetwarzaniu osadów ściekowych zaszczepionych w odpowiedni sposób i w odpowiednich proporcjach mikroorganizmami probiotycznymi, nie jest wymagane osiągnięcie i utrzymanie przez odpowiednio długi czas temperatury powyżej 50 stopni C, ponieważ pożyteczne mikroorganizmy priobiotyczne wypierają mikroflorę patogenną. Zastosowanie preparatu na samych osadach ściekowych prowadzi nie tylko do ich higienizacji, ale również je stabilizuje, ponieważ pożyteczne mikroorganizmy aktywują procesy rozkładu materii organicznej, dzięki czemu osad nie zagniwa.

Efekt końcowy stosowania mikroorganizmów powinien szczególnie przemawiać w kontekście poprawy jakości ziemi polskiej i jej rolnej klasowości.

– dzięki stosowaniu nawozów organicznych do środowiska glebowego zwracana jest materia organiczna, a wraz z nią składniki pokarmowe bezcenne dla roślin;

– stosowanie nawozów organicznych przeciwdziała ubytkowi próchnicy w glebie;

– poprawia stosunki wodne i powietrzne, stwarzając lepsze warunki dla rozwoju mikroorganizmów i makroorganizmów glebowych;

– stosowanie nawozów organicznych wpisuje się w standardy Dobrej Praktyki Rolniczej, związane z ochroną gleby oraz racjonalnym stosowaniu nawozów.

Takie właściwości mikroorganizmów probiotycznych są istotnym czynnikiem, który przemawia za jak najpowszechniejszym ich stosowaniem. Sięganie do naturalnych metod i technologii przetwarzania biodegradowalnych odpadów jest moim zdaniem najlepszym rozwiązaniem jakie już teraz powinniśmy podjąć. Korzystając ze wzorców np. skandynawskich, wiemy już, że mogą one być niezauważalne i niewyczuwalne dla najbliższego otoczenia.

Zwrot w kierunku większych nakładów finansowych na rozbudowę biogazowni czy kompostowni oraz jasnych regulacji prawnych jest  racjonalnym wykorzystaniem tych możliwości. W warunkach Polski są one jak najbardziej odpowiednie do tego czym dysponujemy i jaki mamy potencjał, również w rolnictwie,. Gospodarka odpadami, biogazownie, kompostownie, mikroorganizmy i starania rolników o użyźnianie gleb, pokazują jak bardzo zamknięty jest to obieg i jak można by usprawnić wzajemne funkcjonowanie całego tego systemu.

 

Autor: Michał Paca, prezes Ziemia Polska Sp. z o.o.

 

Michał Paca
Michał Paca