Usługi budowlane – kiedy podlegają opodatkowaniu za granicą?

Coraz więcej przedsiębiorców zastanawia się, jak opodatkować wszelkiego rodzaju prace budowlane, instalacyjne czy montażowe wykonywane za granicą. Warto zatem sprawdzić, kiedy dochód uzyskany z przeprowadzenia tego typu prac podlega opodatkowaniu w Polsce, a kiedy za granicą..

Obowiązki podatkowe dla polskich przedsiębiorców prowadzących działalność na terytorium innego państwa regulują umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Przedsiębiorca znad Wisły będzie miał obowiązek zapłacenia podatków w innym państwie tylko wtedy, gdy jego przedsiębiorstwo uznane zostanie tam za „zakład” . Pojęcie „zakładu” jest zatem kluczowe dla ustalenia obowiązku podatkowego.

W rozumieniu umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, pod pojęciem „zakładu” rozumie się plac budowy albo inne prace budowlane, instalacyjne czy montażowe, jeśli trwają one dłużej niż okres ustalony w umowie. Większość umów podpisanych przez Polskę stanowi, że okres ten trwa 12 miesięcy, ale zdarza się, że jest on krótszy (np. w polsko-litewskiej umowie o unikaniu podwójnego opodatkowania wynosi on 9 miesięcy).

Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania nie precyzują pojęć takich jak „plac budowy”, „prace budowlane”, „prace instalacyjne” czy „prace montażowe”, dlatego w tym wypadku należy sięgnąć do Komentarza do Modelowej Konwencji OECD. Zgodnie z tym komentarzem, na który powszechnie powołują się polskie organy podatkowe, pod pojęciami „plac budowy” „budowa”, „prace instalacyjne” czy „prace montażowe” należy rozumieć nie tylko wznoszenie budynków, ale też budowę dróg, mostów i kanałów, a ponadto także renowację budynków, dróg mostów i kanałów, układanie rurociągów oraz prowadzenie wszelkich prac ziemnych. Z kolei pod pojęciem „prac montażowych” rozumiemy nie tylko prace instalacyjne związane z placem budowy, ale także instalowanie nowych urządzeń.

Komentarz do Modelowej Konwencji OECD precyzuje także, że okres 12 miesięcy dotyczy każdego placu budowy, prac montażowych czy prac instalacyjnych oddzielnie. Nie należy zatem wliczać do niego okresu spędzonego przez przedsiębiorcę na innych placach budów lub przy innych projektach, które nie mają z daną, prowadzoną właśnie działalnością, jakiegokolwiek związku. Z tego też względu niezależne przedsięwzięcia budowlane należy traktować oddzielnie, jako odrębne zakłady. Inaczej jest tylko w momencie, gdy plac budowy stanowi całość w sensie handlowym i geograficznym, to znaczy gdy w ramach realizacji jednego obiektu polski przedsiębiorca zawarł ze swoim zagranicznym kontrahentem kilka odrębnych kontraktów. Okres 12 miesięcy (lub krótszy) liczy się od dnia, w którym przedsiębiorca rozpoczął działalność, a zatem w przypadku placu budowy okres ten obejmuje także wszelkie prace przygotowawcze związane z budową, w tym m.in. ogrodzenie terenu budowy, jego przygotowanie, czy też postawienie na nim pomieszczeń technicznych i gospodarczych. Za datę zamknięcia placu budowy uznaje się z kolei datę zakończenia budowy albo datę jej zaniechania.

Podsumowując – przedsiębiorstwo, które ma siedzibę w Polsce, a które prowadzi działalność na terytorium innego państwa, podlega opodatkowaniu w Polsce, o ile działalność ta nie przekracza terminu zawartego w umowie (zazwyczaj 12 miesięcy). Jeśli jednak prace budowlane, montażowe czy instalacyjne prowadzone są za granicą przez polskiego przedsiębiorcę dłużej niż wyznaczony okres, to wtedy zostaną one przypisane „zakładowi”, a przedsiębiorca będzie zobowiązany uiścić podatek w kraju wykonania usługi. Mówiąc jeszcze inaczej, dochód uzyskany przez polskie przedsiębiorstwo na terytorium innego państwa na skutek prowadzenia prac budowlanych czy innych prac montażowo – instalacyjnych przez okres dłuższy niż 12 miesięcy (a zatem w formie zakładu) będzie zwolniony z opodatkowania w Polsce i będzie podlegał opodatkowaniu w kraju wykonania usługi.

Więcej na www.admiral.tax

Agnieszka Moryc
Agnieszka Moryc